Verzuim zorg nu boven coronaniveau – kost jaarlijks 5,8 miljard euro

De afgelopen twee jaar neemt het welzijn van zorgpersoneel af, blijkt uit de Sectorale Welzijnsmonitor van ABN AMRO. Het is vooral matig gesteld met de gezondheid en veiligheid van zorgmedewerkers.

Het is inmiddels welbekend dat medewerkers in de zorg onder hoge druk staan. De wachtlijsten bij de Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) zijn volgens de Nederlandse Zorgautoriteit (NZA) torenhoog, intimidatie en agressie blijven een probleem op de werkvloer en voor veel zorgaanbieders is het hoge ziekteverzuimcijfer een kopzorg. De druk op de zorg heeft grote weerslag op het welzijn van het zorgpersoneel. Voor wat betreft ziekteverzuim scoort de zorg van alle sectoren het hoogst, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS).

Uit de Sectorale Welzijnsmonitor blijkt dat de gezondheid en veiligheid van het zorgpersoneel de gemiddelde welzijnsscore drukken. In vergelijking met andere sectoren scoort de zorg op gezondheid het laagst, en op veiligheid het een-na-laagst. De factor gezondheid wordt berekend op basis van onder meer ziekteverzuim, emotionele belasting en fysiek zwaar werk. Onder veiligheid valt onder meer de kans op intimidatie, fysiek geweld, pesten en ongevallen. Op het gebied veiligheid kan de sector nog grote stappen zetten, zo blijkt uit de Welzijnsmonitor. Zo heeft bijna een op de vijf van de werknemers in de zorg het afgelopen jaar te maken gehad met intimidatie en bedreigingen van patiënten, cliënten en hun naasten. Bijna een op de tien werd het afgelopen jaar geconfronteerd met lichamelijk geweld en bijna 8,5 procent van het personeel heeft het afgelopen jaar te maken gehad met seksuele intimidatie.

De cijfers zijn in 2026 gestegen tot boven het niveau van de coronaperiode. Op de factor ziekteverzuim scoort de zorg relatief hoog met gemiddeld 7,5 procent in 2025. Het gemiddelde ziekteverzuim van alle sectoren bedroeg 5,4 procent, zo blijkt uit cijfers van het CBS. De verpleging, verzorging en thuiszorg (VVT) scoort het hoogst met een verzuim van 9,2 procent. Daarop volgt de gehandicaptenzorg met 8,1 procent en jeugdzorg met 7,7 procent. ABN AMRO schat dat de kosten van ziekteverzuim in de zorg jaarlijks 5,8 miljard euro bedragen. 27 procent aan dat de redenen hiervoor werkgerelateerd zijn, dat is 5 procent hoger dan in andere sectoren. Een van de redenen dat het ziekteverzuim hoog is in de zorg is dat veel zorgverleners met een burn-out kampen.

Het aandeel vrouwen dat de afgelopen 12 maanden verzuimd heeft is hoger dan het aandeel mannen: 56 procent versus 50 procent. Het werkgerelateerde verzuim door lichamelijk te zwaar werk ligt eveneens hoger bij vrouwen (12 procent) dan bij mannen (7 procent). Het werkgerelateerde verzuim door emotioneel te zwaar werk ligt dan weer iets hoger bij mannen: 8,4 procent versus 6,7 procent bij vrouwen. Vrouwen ervaren vaker weinig autonomie in hun werk dan mannen. Dit kan bijdragen aan burn-outverschijnselen.

Bron: ABN AMRO / FMT